लन्डन । बेलायतमा उच्च शिक्षा हासिल गर्ने अन्तर्राष्ट्रिय विद्यार्थीका लागि स्नातक भिसा (ग्रेजुएट भिसा) सम्बन्धी महत्त्वपूर्ण नीतिगत परिवर्तन सार्वजनिक भएको छ।
बेलायत सरकारको बजेट २०२६ अनुसार, विद्यार्थी भिसासम्बन्धी नियमको उच्च पालना गर्ने तथा स्नातकपछि राम्रो रोजगारीको नतिजा भएका विश्वविद्यालयबाट अध्ययन पूरा गर्ने योग्य विद्यार्थीका लागि स्नातक भिसाको अवधि दुई वर्ष नै कायम गरिने भएको छ।
सरकारले यसअघि १ जनवरी २०२७ देखि आवेदन दिने अधिकांश योग्य स्नातकका लागि यो भिसाको अवधि दुई वर्षबाट घटाएर १८ महिना बनाउने व्यवस्था घोषणा गरेको थियो। तर नयाँ बजेटमा निश्चित मापदण्ड पूरा गर्ने विश्वविद्यालयका स्नातकलाई भने दुई वर्षकै सुविधा उपलब्ध गराउने नीति समावेश गरिएको छ।
के हो ‘उच्च अनुपालन गर्ने विश्वविद्यालय’ (हाई-कम्प्लायन्स युनिभर्सिटिज)?
सरकारको नयाँ नीतिमा विद्यार्थी भिसासम्बन्धी नियमको कडाइका साथ पालना गर्ने र स्नातकपछि राम्रो रोजगारीको नतिजा देखिएका विश्वविद्यालयलाई प्राथमिकता दिइएको छ।
यद्यपि, कुन-कुन विश्वविद्यालय यस श्रेणीमा पर्नेछन् र विद्यार्थीले दुई वर्षको स्नातक भिसा पाउन पूरा गर्नुपर्ने विस्तृत सर्त के हुनेछन् भन्ने विषयमा थप स्पष्टता आउन बाँकी छ।
नेपाली विद्यार्थीलाई के फाइदा हुन सक्छ?
यस व्यवस्थाले योग्य विश्वविद्यालयबाट अध्ययन पूरा गर्ने नेपाली विद्यार्थीलाई बेलायतमा रोजगारी खोज्न, व्यावसायिक अनुभव हासिल गर्न र आफ्नो वृत्ति विकास (करियर) गर्न थप समय उपलब्ध गराउन सक्छ।
स्नातक भिसा अन्तर्गत योग्य विद्यार्थीले बेलायतमा अधिकांश प्रकारका काम गर्न, रोजगारी खोज्न तथा आफ्नो व्यावसायिक भविष्य निर्माण गर्न सक्छन्। तर यो भिसा स्वतः स्थायी बसोबासको अनुमति भने होइन।
सबै विद्यार्थीले दुई वर्षको भिसा पाउँछन् त?
यसको उत्तर हो-अहिले नै सबैका लागि दुई वर्षको अवधि सुनिश्चित भएको भन्न मिल्दैन।
बेलायत सरकारको हालको सार्वजनिक मार्गदर्शनअनुसार, ३१ डिसेम्बर २०२६ सम्म आवेदन दिने योग्य विद्यार्थीले दुई वर्ष र १ जनवरी २०२७ देखि आवेदन दिने अधिकांश योग्य विद्यार्थीले १८ महिनाको स्नातक भिसा पाउने व्यवस्था छ। विद्यावारिधि (पीएचडी) वा अन्य योग्य डक्टरेट उपाधि हासिल गरेका विद्यार्थीका लागि भने तीन वर्षको अवधि नै कायम राखिएको छ।
नयाँ बजेटले निश्चित मापदण्ड पूरा गर्ने विश्वविद्यालयका स्नातकलाई दुई वर्षको अवधि दिने नीति अघि सारेको छ। यसको कार्यान्वयन मिति, योग्य विश्वविद्यालयको सूची र विस्तृत सर्तबारे आधिकारिक जानकारी आउन बाँकी छ।
विद्यार्थीले के गर्ने?
बेलायतमा अध्ययन गर्ने योजना बनाइरहेका विद्यार्थीले विश्वविद्यालय छनोट गर्दा शैक्षिक गुणस्तर, शुल्क, रोजगारीको सम्भावना र अध्ययनपछिको भिसासम्बन्धी नियमलाई विशेष ध्यान दिन आवश्यक छ। केवल दुई वर्षको स्नातक भिसा पाउने अपेक्षामा मात्र विश्वविद्यालय छनोट गर्नु उचित हुँदैन।
निष्कर्ष
बेलायतले अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिभालाई आकर्षित गर्ने उद्देश्यले स्नातक भिसासम्बन्धी नीतिमा नयाँ व्यवस्था अघि सारेको छ। यसले योग्य विश्वविद्यालयका स्नातकलाई थप अवसर दिन सक्ने भए पनि नेपाली विद्यार्थीले अन्तिम निर्णय गर्नुअघि आधिकारिक नियम र आफ्नो योग्यता पुष्टि गर्न आवश्यक छ।
(स्रोत: बेलायत सरकारको बजेट २०२६ तथा स्नातक भिसासम्बन्धी आधिकारिक मार्गदर्शन- GOV.UK)